Ünlemler - KPSS Türkçe
ana sayfa ünv hazırlık Ders Notları

Ünlemler

Ünlemler Türkçe dersinde anlatımı kısa olan konulardan biri olup sözcük türleri içinde değerlendirilmektedir. KPSS’de, YGS’de ve diğer sınavlarda çok fazla soru olarak karşımıza çıkmayan ünlem konusunu, sık kullanılan ünlem çeşitleri ve örneklerle beraber irdeleyelim.

Ünlemler
Türkçe dersinde sözcük türlerinde bir başlık olan ünlemler, cümle için hitap (seslenme) ya da duygu anlamı taşıyan sözlerdir. Bir diğer tanımla sevinç, acıma, kızma, şaşkınlık, korkma… gibi çeşitli duyguları ve seslenme anlamı verece sözcükleri ifade eden sözlere ünlem denilmektedir.

Hey! Haydi! Eyvah! Arkadaşlar! Off! Ah! Ey! Vah!
Yukarıdaki tanımla beraber ünlemler konusunda değinmemiz gereken bir başlık da ünlemlerin görevleri ve çeşitleridir.

Ünlemlerin Görevleri
Hitap Bildirmek (Seslenme): Hey, ey, bre, hu, alo, be hey, anne, gençler, dostlar, Ali….
Duygu Belirtmek: Eyvah, tüh, yazık, ne yazık ki, vah vah, oh, uf, of, eh, ah, bravo, aferin, pes, yuh, aaa, eee, ya, yahu, imdat, hayret ….
Ünlem Çeşitleri
1) Asıl (gerçek) Ünlemler: Eh, eyvah, yazık, bravo…

2) Aslında Ünlem Olmadığı Halde Duygu ve Seslenme Anlamı Olan Ünlemler

Örnekler
Tanrım yardım et!

Gençler, geleceğinizi düşünün!

Sen, ayağa kalk!

Yaşasın, zil çaldı!

Anne! Kapıyı aç.

Tüm sözcük türlerinde olduğu gibi ünlem de isim gibi kullanıldığında artık isim olarak görev alır ve ünlem vasfını kaybeder.
Ah dediğini duydum. (Ah bir ünlem sözcüğü olmasına rağmen burada isim görevinde kullanılmıştır)

Çocuğun eyvahları…. (Yine isim görevinde kullanıldığında bu sözcük için de ünlem diyemeyiz)

Ünlem konusunda bilmemiz gereken bir diğer nokta da ünlemlerin cümlenin ögeleri içinde değerlendirilmemesidir. İleride işleyeceğimiz cümlenin ögeleri konusu için aklınızda bulunması gerekir.
Tanrım yardım et! (Burada ‘yardım et’ yüklem, gizli özne ise ‘sen’dir. Fakat ünlem olan kelimeyi cümlenin ögeleri içinde değerlendiremeyiz.)

Başta da belirttiğimiz gibi bu konunun anlatımı kısadır. Sınavlarda çok fazla çıkmamasına rağmen sözcük türlerinde geçtiği için ve müfredata dahil olan bir konu olduğu için konuyu örneklerle açıklamaya çalıştık. Sonraki Türkçe konumuz Bağlaçlar olacaktır.



Yorum Gönder




2018 (c) dersnotlarim.net sınav sonuçları kpss aöf ales hazırlık soruları.

Sınava Hazırlık